Operator systemu kaucyjnego to taki „dyrygent” całego mechanizmu zwrotu butelek czy Casino AmPM puszek. Jedynym zarobkiem Polski wydaje się tu 'koszt alternatywy’ w potaci ewentualnych unijnych kar… Pod warunkiem że naprawdę w 2029 uda się przekroczyć 90% poziom odzyskiwalności opakowań. Mało tego, jeszcze za publiczne pieniądze organizowane są konferencje w tej sprawie i cała aparatura 'informacyjna’ wokół wdrożenia tego systemu. W efekcie Polska oddała jeden z największych potencjalnych „zielonych podatków” sektora odpadów prywatnym operatorom.
Jeśli zaczniemy od kaucji, a nie zbudujemy bazy w postaci ROP, powstaje chaos finansowy i nierównowaga między producentami, operatorami a gminami. Rozszerzonej odpowiedzialności producenta (ROP), zgodnie z którym to producenci napojów i opakowań musieliby ponosić koszty 'kaucji’, standaryzacji i systemu na każdym z jego etapów. Aby zapewnić sprawne działanie urządzeń, monety powinny być czyste i wolne od zanieczyszczeń. Autor licznych analiz i tekstów śledczych z pogranicza finansów, gospodarki i rynku kapitałowego. W obecnej formie i stadium system wydaje się 'koronnym przykładem’ tego, jak naprwadę działają 'unijne regulacje’.
Poszczególne sklepy będą podpisywać umowy z wybranymi operatorami i robić z nimi 'biznes’. Ale dlaczego niektóre spółki pospieszyły się, by stworzyć 'własnych’ operatorów? W Polsce to nie polskie firmy będą największymi beneficjentami systemu (choć pośrednio skorzystać może Dino), a raczej operatorzy podpięci do dużych sieci sklepów. Jeśli najpierw wdroży się kaucję, operatorzy „zbiorą śmietankę” z rynku… Teraz trudniej będzie wprowadzić ROP, bo interesariusze będą blokować rozwiązanie, które zmniejsza ich marże. W horyzoncie wielu lat przychody z usług TOMRA mogą niemal dorównac tym ze sprzedaży butelkomatów… Ale nawyższej marży. Ok. 20 groszy byłaby dla operatorów punktem 'breakeven’.
Operatorzy Systemu Kaucyjnego Kim Są?
Producenci napojówWielkie koncerny potrafią ustawić przepisy tak, by koszty w większym stopniu uderzały w mniejszych konkurentów. Operatorzy systemówW każdym kraju powstają specjalne spółki – często konsorcja producentów napojów, sieci handlowych i instytucji publicznych. Do tego firmy IT, które dostarczają oprogramowanie do skanowania kodów, rozliczeń i przeciwdziałania oszustwom. Dostawcy technologii i infrastrukturyNajwiększym wygranym są producenci butelkomatów – globalni gracze jak norweska TOMRA czy amerykański Envipco. Dla nich ustawienie butelkomatów to stosunkowo mały koszt, a w zamian dostają dodatkowy ruch w sklepach.